|
Teknolojinin Bugünü
S. Rıza SAYIN [email protected] |
|
FİBER OPTİK TEKNOLOJİSİ Elektronik bilimini elektronları kullanma sanatı olarak kabul edersek ışık parçacıkları olan fotonları kullanmaya da “fotonik” diyebiliriz. Elektronik çağı 1940’lı yıllarda başlamıştır. Haberleşmede fotonların kullanıldığı fotonik çağının başlaması ise 1980’li yılların başlarına dayanmakta... Bakır tellerde elektronların hareket etmesine dayanan elektronik yerine, cam teller diyebileceğimiz fiber optiklerde fotonların yani ışığın hareket etme esasına dayanan fotonik çağına girmiş bulunuyoruz. Son 12 yılda ileri teknoloji ülkelerinde o kadar çok fiber optik üretilmiştir ki 1980’li yılara “cam yılları” ismi verilmiştir. Sadece ABD’de döşenen fiber optik tellerin uzunluğu üç milyon km’ dir. Bu durumda binlerce kilometrelik bakır tellerden oluşan ağların modası geçmiş durumdadır. Fiber optik tellerin bakır tellere göre birçok üstünlüğü aşağıda anlatılacaktır; ancak bunlardan en önemlisi fiber optik tellerin band genişliği (bandwidth), muazzam bilgi taşıyabilme kapasiteleridir. Fiber optik sistemlerde binlerce telefon konuşması, düzinelerce televizyon programı ve sayısız bilgisayar data sinyalleri, bir veya iki tane fiber (lif) denen son derece saf, esnek ve saç teli kalınlığında yapılmış kabloda taşınabilmektedir. Teorik olarak bir fiber optik kablo 50 milyon MHz’lik band genişliğine sahiptir. Karşılaştırmak isterseniz bir televizyon sinyalinin sadece 6 MHz ve bir telefon konuşmasının 0.006 MHz’lik bir band genişliğine sahip olduğunu belirtebiliriz. Uzak mesafe fiber optik ağları (trunk) bir ülkenin ana yollarına benzetilebilir. Fiberoptik ana yollarına ev veya iş merkezinizi bağlamak isterseniz bunu patikalara benzetebileceğimiz bakır kablolarla gerçekleştirebilirsiniz. Çoğu ev ve işyerleri biber optik anayollarına ortalama 50-100 km uzakta olabilmektedirler. Fiber optik sistemlerin avantajlarından tam olarak yararlanabilmek için ana yol ile bağlantının yine fiber optik kullanılarak yapılması gerekmektedir, ancak bu iş son derece masraflıdır. Bu nedenle şimdilik fiber optik sistemlerin cazip imkânlarının her ev ve işyerine girebilmesi ekonomik görünmemektedir. Bu arada bütün dünyada, kablolu televizyon şirketleriyle, telefon şirketleri arasında fiber optik sistemlerinin avantajlarını bir hizmet olarak ev ve işyerlerine ulaştırmanın kavgası halen devam etmektedir. Herhalde bir eve bir kablonun yeteceği açıktır. Ancak bu tek fiber optik kablo telefon, kablolu TV ile diğer birçok bilgileri taşımaya yetecektir. Her ülkenin hükümeti bu hizmeti kimin vereceğine karar vermek durumundadır. Bu arada dünya bilgisayar ağları da optik fiber sistemlere katılmak üzeredir. Oldukça yüksek bilgi taşıma kapasitesinden başka fiber optik sistemlerin kabloları, bildiğimiz telefon kablolarına göre 25 kat daha hafiftir ve 100 kat daha az yer kaplamaktadır. Hafif olması özellikle askeri hizmetlerde taşıma yönünden daha kullanışlı olmasını beraberinde getirmektedir. Bir uçakta bakır teller yerine optik fiberler kullanılırsa 500 kg’ lık bir tasarruf sağlanabilmektedir. Fiber optik sistemlerin bir başka üstünlüğü ise özellikle fabrikalarda yüksek ısı ve ışığın getirdiği elektromanyetik girişim tehlikesine karşı korunmuş olmasıdır. Bu korunmuşluk bakır tellere göre 100 kat daha temiz ya net bilgi ulaştırabilme imkânı sağlamaktadır. Bitler halinde nakledilen bilgilerde ise bu hassasiyet, 100 milyonda 1 bit hatası kadar küçüktür. Fiber optik sistemlerin diğer bir üstünlüğü de başkalarının araya girip sizi dinlemelerinin mümkün olmayışıdır. Bu özelliği onu istihbarat konusunda cazip kılmaktadır. Camdan yapıldığından dolayı hammaddesinin toprak olması ve çok bolca bulunuşu da bir başka üstünlüğüdür. Melih Yalçıneli YENİ PENCERELER Amerika’da geçtiğimiz aylarda satışa sunulan yeni bir pencere tipi, bugüne kadar satılanlardan %35 daha yüksek verim ile ses ve ısı izolasyonu sağladığı için büyük ilgi gördü. Pencerelerde yüksek izolasyon verimi için oldukça ilgi çekici metodlar geliştirilmiş. Bugüne kadar, çift cam uygulamalarında iki cam arasında düşük ısı iletkenliğine sahip gaz (mesela kuru hava, argon, kripton) yalıtıcı olarak kullanılıyordu. Yeni tip pencerelerin iki camı arasında iki tabaka halinde şeffaf plastikten ısı yansıtıcı hususiyete sahip filmler kullanılmıştır. Bu şeffaf filmler “R’ değeri olarak bilinen, tecrit (yalıtma) değeri bakımından Argon, Kripton gibi gaz yalıtıcılara göre çok avantajlı durumdadır. Gaz kullanılan pencerelerin yalıtma değerleri 4.6 R iken, film kullanılmış pencerelerde bu değer 6.3 R dir YENİ BİR YARDIMCI Genç adam cebinden çıkardığı hesap makinesi büyüklüğündeki cihazın düğmelerinden birisine bastı ve o gün yapacağı işlerin listesi ekranda belirdi. O sırada eşi, marketten alacağı ihtiyaçlar için mutfaktan seslendi. Bu uzun listeyi günün yoğun meşguliyetleri içinde hafızasında tutması zordu. Onun için elindeki aletin kenarına iliştirilmiş özel kalem ile ekran üzerine listeyi yazdı; artık iş, eve dönerken uğrayacağı markette cihazının düğmesine dokunmaya kalmıştır... İşyerine gelip masasına oturduğunda ilk işi cihazını cebinden çıkarıp o günkü randevularını incelemek oldu. Bu işi sadece bir tuşa basarak yapabilmesi, bu cihazı almakla pratik bir yardımcıya sahip olmak bakımından ne kadar isabetli iş yaptığını düşünmesine vesile oldu. Şimdi bir de yapacağı günlük işlerini topluca görmek istedi. İlk önce iş seyahatindeki ortağına otelden ayrılmadan bir faks çekmeliydi. Bunun için diğer bir düğmeye basarak faks için hangi notları kaydettiğini gördü. Evet, ekleyip çıkaracağı bir husus yok, yine bir tuş ve düzensiz notlar, ekranda bir iş mektubu haline dönüştü. Artık “faksla” tuşuna basabilirdi. İnfrared sinyaller üreten MODEM’i olan cihaz kısa bir zamanda işini bitirdi. Bu esnada açık bıraktığı kapıdan arkadaşı girdi ve daha selam vermeden cihazla ilgilendi. “Ne o iş başında oyun mu oynuyorsun?” Biraz da cihazı almakla yapmış olduğu isabetli harcamanın kendisine verdiği güven, sevinç karışımı hislerle arkadaşına cihazın oyuncak değil yardımcısı olduğunu belirterek anlatmaya başladı: “Bak, şimdi şu ekranda gördüğün mektubu faksladı. Bu mektubu ise şu düzensiz notlardan oluşturdu, önümüzdeki günlerde alacağım küçük bir ilave elektronik kartı da taktırarak ülkenin neresinde olursam olayım uydu vasıtasıyla her yerden faks alıp her yere faks gönderebileceğim. Bu tuşa basıyorum, günlük iş listesi, en çok kullanılan da bu zaten. Şu takvim; randevular, tarihli ve saatli işler için. Mesela senin oğlunun düğün tarihini birgün öncesinde bana hatırlatacak. Şu tuşa bas ve adres defterini, gör.” Arkadaşı “Ama bütün bunlar el yazısı!” diyerek hayretini ifade etti. “Hangi tuşa basacağını veya nasıl kullanacağını bilemezsen şu “yardım” tuşuna bas, bilgisayar yazılarını görürsün. Bilgileri şu kalem ile ekrana yazıyorsun ve o da hafızasına alıyor, gördüğün gibi el yazıları orijinal haliyle hafızada tutuluyor. En cazip özelliklerinden birisi de kendisi ile uyumlu cihazlarla kablosuz haberleşebilmesi. Ayrıca sana “Savaş ve Barış” romanını da ekrandan okuyabilirim. Çantamdaki şu küçük kartuşu üzerindeki ile değiştirirsem de Savaş ve Barış yerine “Fransızca sözlük” takmış oluyorum ve az bildiğim Fransızcama yardımcı oluyor.” Arkadaşı aceleyle kapıya yöneldi; -“İyi, ben gidiyorum” dedi -“Nereye yahu, daha oturup bir çay bile içmedik.” -“Ben de o cihazdan alayım da sonra içeriz.” |
|
